ویتیلیگو (برص ـ لک و پیس ) یک اختلال تولید رنگدانه است که در آن ملانوسیتها (سلولهایی که رنگدانه تولید می کنند) در پوست،غشاهای مخاطی و شبکیه تخریب شده اند. در نتیجه لکه های سفید پوست در نواحی مختلف بدن ظاهر می شوند. مویی که در نواحی مبتلا به ویتیلیگو رشد می کند، معمولاً سفید می شود.

علت بیماری ویتیلیگو شناخته نشده است اما پزشکان و محققان چندین تئوری متفاوت مطرح کرده اند. یک تئوری این است که افراد آنتی بادی هایی تولید می کنند که ملانوسیتهای بدن خودشان را تخریب می کند. تئوری دیگر این است که ملانوسیتها خود به خود تخریب می شوند. درنهایت بعضی افراد گزارش کرده اند که یک رخداد منفرد از قبیل آفتاب سوختگی یا فشار روحی باعث بروز ویتیلیگو می شود. ولی مورد اخیر از نظر علمی ثابت نشده است

اقدامات لازم در تشخیص:

  1. تاریخچه بیماری : نکات مهم در یک تاریخچه پزشکی، سابقه خانوادگی ویتیلیگو، بثورات، آفتاب سوختگی یا ضربه های پوست در محل ضایعه فعلی حدود ۳-۲ ماه قبل از شروع فقدان رنگدانه، استرس یا بیماری جسمی و سفید شدن زودرس موها (قبل از ۳۵ سالگی) می باشند. علاوه بر اینها لازم است پزشک بداند که آیا بیمار یا فردی از خانواده اش مبتلا به بیماری اتوایمون بوده اند یا حساسیت شدید نسبت به آفتاب داشته اند یا نه.

۲٫پزشک بیمار را برای رد کردن بیماری های دیگر معاینه می کند. ممکن است پزشک از محل پوست گرفتار نمونه برداری کند و یا برای بررسی شمارش سلولهای خونی و عملکرد تیروئید، از خون نمونه گیری کند. در برخی بیماران ممکنست معاینه چشم از نظر التهاب برخی قسمتها (Uvitis) توصیه شود. یک تست خون از لحاظ وجود ANA ممکنست انجام شود که به تشخیص وجود دیگر بیماری های اتوایمون کمک کند.

درمان:

هدف از درمان ویتیلیگو بازگرداندن عملکرد پوست و بهبود بخشیدن به ظاهر بیمار می باشد .درمان ویتیلیگو زمان طولانی می طلبد (۶ الی ۱۸ ماه). درمان انتخابی بستگی به تعداد لکه های سفید و نحوه توزیع آنها روی بدن و نیز انتخاب بیمار دارد. بیماران به اشکال مختلف به درمان پاسخ می دهند و یک درمان معین برای تمامی بیماران توصیه نمی شود. انتخابهای درمانی متداول ویتیلیگو شامل درمان طبی، جراحی و درمانهای کمکی می باشند

درمانهای طبی :

۱)درمان با استروئید موضعی:

استروئید موضعی می تواند در برگرداندن رنگ به لکه های سفید کمک کند، بخصوص اگر در مراحل اولیه بیماری شروع شود. درمان باید دست کم تا سه ماه ادامه یابد تا نتیجه دیده شود.

این روش ساده ت

دپیگمنیشن

رین و کم عارضه ترین شیوه درمانی می باشد، اما اثر بخشی آن به اندازه روشهای طبی دیگر نمی باشد.

۲)پسورالن فتوکموتراپی:

احتمالاٌ سودمندترین روش درمانی ویتیلیگو می باشد. اما وقت گیر است و باید مراقبت کافی برای جلوگیری از ایجاد عوارض که گاهی شدید هم هست ، به عمل آید.

پسورالن یا بصورت موضعی روی پوست قرار می گیرد یا از طریق خوراکی مصرف می گردد و سپس بیمار در مدت زمان معینی در معرض اشعه UV-A قرار می گیرد. درمان موضعی برای افرادی که تعداد لکه های سفیدشان کم است (کمتر از ۲۰% سطح بدن)، همچنین افراد زیر ۲ سال و افرادی که لکه های محدود و مشخص دارند به کار می رود. درمان خوراکی برای مواردی که بیش از ۲۰% سطح بدن درگیر باشد یا افرادی که به درمان موضعی پسورالن پاسخ نمی دهند، بکار می رود.

 ۳):دپیگمنیشن:

عبارت است از بی رنگ کردن باقیمانده پوست بدن تا تا با لکه های سفید همرنگ شود. این روش برای افرادی که بیش از ۵۰% سطح بدنشان درگیر باشد بهترین انتخاب است، اما شخصی که به این روش درمان می شود برای همیشه بطور غیر طبیعی نسبت به نور حساس خواهد بود.

روشهای جراحی:

تمام روشهای جراحی روشهای تجربی هستند، چون اثربخشی و عوارض جانبی آنها بطور کامل مشخص نشده است.

۱) پیوند پوست بدن خود فرد.

۲) پیوند پوست با استفاده از ایجاد تاول.

۳)میکروپیگمانتاسیون (خالکوبی _ Tattoing) : کاشتن رنگدانه در پوست.

۴) پیوند ملانوسیتهای کشت داده شده خود فرد.

 درمانهای کمکی:

۱)ضد آفتاب ها:

افراد مبتلا به ویتیلیگو خصوصا آنهایی که پوست روشن دارند باید از یک ضد آفتاب مناسب استفاده کنند تا آنها را از اشعه ماوراء بنفش خورشید محافظت کند. بعلاوه ضد آفتاب پوست را از آفتاب سوختگی محافظت می کند و باعث کمتر شدن اختلاف رنگ بین پوست سالم و لکه سفید می گردد .

۲)مواد آرایشی:

برای افرادی که لکه های ویتیلیگو محدود به نواحی باز بدن باشد، مفید است .

جدیدترین داروها در حال حاضر:

۱٫پماد پروتوپیک

این پماد در انواع ۰۳% و ۱% عرضه میشود که معمولا نوع ۱% آن برای صورت استفاده شده و بر روی پوست اکثر افراد در یک دوره سه تا شش ماهه عملکرد رضایتبخشی داشته

۲٫سلول درمانی

این روش هنوز در مراحل تحقیقاتیست و در موسسه رویان تحت شرایط خاص انجام میشود از جمله اینکه حداقل “یکسال “از توقف بیماری گذشته باشد ، همچنین درصد لکه های پایین باشد….

۳٫داروی دکتر راویش

این دارو که تشکیل شده از چند قلم گیاهان دارویی که بصورت کپسول خوراکی در سه نمونه برای مصرف در طول روز طبق دستور و همچنین یک پودر و یک روغن که بصورت استفاده بر روی پوست می باشد. در ضمن استفاده از این دارو باید پرهیز هایی را هم برای تاثیر بهتر انجام داد و از خوردن کشک – تمرهندی – خیار شور – ترشی – گوجه فرنگی – انگور – مرکبات و آبمیوه مثل پرتقال – انبه و لیمو خودداری و مصرف غذا های تند وپر ادویه و شیر را در دوره درمان تا حد ممکن کاهش داده شود.خوردن نخود توصیه میشود بعد از ۳۰ روز مصرف دارو روزانه ۲ تا ۳ دقیقه حدود ساعت ۸ تا ۱۰ صبح پوست در معرض نور آفتاب قرار بگیرید.ماساژ محل های آسیب دیده پوست جهت افزایش سرعت گردش خون در طول دوره درمان توصیه میشود و نهایتا استرس ها کنترل شود.

 ۴٫روغن ضد ویتیلیگو

این روغن را شرکت های مختلفی از طریق فروشگاههای اینترنتی عرضه میکنند و تقریبا همه آنها از یک فرمول تبعیت میکنند که شامل : روغن پسورالا یا بابچی که عنصر گیاهی اصلی در درمان ویتیلیگو همین گیاه است که فقط در هند بدست می آید و در داروهای دکتر راویش هم استفاده میشود روغن نارگیل ریشه زرشک زیره سیاه سیاهدان.